Дэлхий дахинд - Төв аймаг http://tuv.nutag.mn/ ru Дэлхий дахинд - Төв аймаг DataLife Engine Зохиолчид хиймэл оюун бүтээлүүдийг нь зөвшөөрөлгүй ашиглаж байгааг эсэргүүцэн “хоосон” ном хэвлүүлжээ http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2341 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2341
Мянга мянган зохиолч хиймэл оюуны компаниуд тэдний бүтээлийг зөвшөөрөлгүй ашиглаж байгааг эсэргүүцэн “Don’t Steal This Book” нэртэй “хоосон” ном хэвлүүлжээ. Тус номд 10 мянга орчим зохиолч нэгдсэн бөгөөд номын агуулга нь зөвхөн тэдний нэрсийн жагсаалтаас бүрдсэн байна. Уг бүтээлийг Лондонгийн номын яармагт оролцогчдод тараахаар бэлтгэжээ.
Энэхүү эсэргүүцэл нь Их Британийн Засгийн газар зохиогчийн эрхийн тухай хуульд өөрчлөлт оруулах талаар хэлэлцэж буйтай холбоотой юм. Засгийн газар гуравдугаар сарын 18 гэхэд эдгээр өөрчлөлтийн эдийн засгийн нөлөөллийн үнэлгээг танилцуулах ёстой. Уран бүтээлчид AI компаниуд тэдний бүтээлийг хэрхэн ашиглаж байгаад ихээхэн бухимдалтай байгаа юм.
Номын санаачлагч Эд Ньютон-Рексийн хэлснээр хиймэл оюуны салбар зөвшөөрөлгүй, төлбөргүйгээр ашигласан уран бүтээлүүд дээр тулгуурлан хөгжсөн байна. Тэрээр генератив AI нь өөрийг нь сургахад ашигласан бүтээлийн эзэдтэй шууд өрсөлдөж, уран бүтээлчдийн орлогыг бууруулж байна гэж анхааруулжээ. Тиймээс Засгийн газар уран бүтээлчдийг хамгаалах ёстой гэж тэрээр үзэж байгаа аж.
Энэхүү номд Мик Херрон, Мэриан Кийс, Дэвид Олузога, Малори Блэкман зэрэг олон зохиолч нэрээ оруулсан байна. Тэд AI компаниуд зохиолчдын номыг ашиглаж байгаа бол зохих төлбөр төлөх ёстой гэж мэдэгджээ. Номын арын нүүрэн дээр “Засгийн газар AI компаниудад ашигтай байхын тулд номын хулгайг хуульчлах ёсгүй” гэж бичсэн байна.
AI технологи нь чатбот, зураг үүсгэгч зэрэг хэрэгсэл хөгжүүлэхийн тулд асар их хэмжээний өгөгдөл ашигладаг бөгөөд үүнд зохиогчийн эрхээр хамгаалагдсан бүтээлүүд ч багтдаг. Энэ нь дэлхий даяарх уран бүтээлчид болон компаниудын дунд маргаан үүсгэж, олон шүүхийн хэрэг гаргахад хүргэсэн. Жишээлбэл, Anthropic компани зохиолчдын бүтээлийг зөвшөөрөлгүй ашигласан гэх хэргийг шийдвэрлэхийн тулд 1.5 тэрбум ам.долларын тохиролцоо хийжээ.
Их Британийн засгийн газар AI компаниудад зохиогчийн эрхтэй бүтээлийг эзэмшигч татгалзаагүй тохиолдолд ашиглах боломж олгох санал гаргасан нь уран бүтээлчдийн хүчтэй эсэргүүцэлтэй тулгарчээ. Дуучин Элтон Жон зэрэг уран бүтээлчид энэ бодлогыг шүүмжилсэн байна. Мөн Засгийн газар одоогийн нөхцөлийг хэвээр үлдээх, лиценз шаардлагатай болгох зэрэг өөр хувилбаруудыг хэлэлцэж байгаа аж.
Засгийн газрын хэвлэлийн төлөөлөгч “Бид хүний бүтээлч чадварыг үнэлж, хамгаалсан, итгэл төрүүлэхүйц, мөн инновацыг дэмжсэн зохиогчийн эрхийн тогтолцоог бий болгохыг хүсэж байна. Энэ асуудлаар бүтээлч салбартай нягт хамтран ажиллаж, гуравдугаар сарын 18-нд парламентэд шинэчилсэн мэдээлэл өгнө” гэж мэдэгдсэн байна.
]]> zulaa Wed, 11 Mar 2026 12:02:36 +0800 Европ дэлхийн хамгийн том зэвсгийн импортлогч болжээ http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2340 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2340
Дэлхийн даяар нөхцөл байдал хурцдаж байгаа тул зэвсгийн худалдаа эрчимтэй өсөж байна. Стокхолмын Олон улсын энх тайвны судалгааны хүрээлэнгийн (SIPRI) шинэ тайланд дурдсанаар, сүүлийн таван жилд дэлхийн зэвсгийн нийлүүлэлт өмнөх таван жилтэй харьцуулахад 10 хувиар өсжээ.
1980-аад оны сүүл, 1990-ээд оны эхээр коммунизм нуран унаж, Хүйтэн дайн дууссаны дараа зэвсгийн худалдаа 30 орчим хувиар буурсан байдаг. Харин одоо зэвсгийн худалдааны хэмжээ буцаад 1989 оны үеийн түвшинд ирэв.
Тус тайлангаас харвал Европ зэвсгийн хамгийн том импортлогч бүс болжээ. Харин 2016-2020 оны хооронд Ази-Номхон далайн бүс нутаг (нийт импортын 42 хувь), Ойрхи Дорнод (32 хувь) тэргүүлж байсан юм. Тухайн үед Европ нийт зэвсгийн импортын 12 хувийг хийж гуравт жагсдаг байжээ.
Европ тэр үеэс хойш зэвсгийн импортоо гурав дахин нэмэгдүүлжээ. Тодруулбал 2025 онд Европын дэлхийн нийт зэвсгийн импортын 33 хувийг хийсэн байна. Европын араас Ази-Номхон далайн бүс (31 хувь), Ойрхи Дорнод (26 хувь) импортоороо жагссан юм.
“SIPRI”-ийн судалгааг хамтран бичсэн Мэтью Жорж "Европын орнууд руу чиглэсэн зэвсгийн урсгал огцом нэмэгдсэн нь дэлхийн зэр зэвсгийн худалдааг бараг 10 хувиар өсгөлөө" гэжээ.
2022 онд ОХУ Украин руу довтолж дайн эхлүүлсэн нь Европ зэвсгийн худалдан авалт нэмэгдүүлэх гол шалтгаан болсон. Жорж энэ талаар ярихдаа "Европын ихэнх улс орнууд ОХУ-аас ирж буй аюул заналхийллийн эсрэг цэргийн хүчин чадлаа бэхжүүлэхийн тулд зэвсэг ихээр импортолж эхэлсэн" гэсэн юм.
“SIPRI”-ийн мэдээлснээр, 2025 онд АНУ-аас Украинд нийлүүлсэн зэвсгийн хэмжээ өмнөх хоёр жилтэй харьцуулахад мэдэгдэхүйц буурчээ.
Зургийн эх сурвалж: Wilson Center
Доналд Трамп Цагаан ордонд эргэн ирснээсээ хойш Киевт үзүүлэх цэргийн тусламжаа багасгасан. Хэрэв Европын Холбооны орнууд, Австрали эсвэл Канад зэрэг Украины холбоотнууд АНУ-аас худалдан авсан зэвсгээ Украин руу илгээснийг “SIPRI” үүнийг АНУ-аас Украинд хийсэн экспорт гэж тооцдог. Гэсэн ч АНУ-аас Украин руу нийлүүлэх зэвсгийн хэмжээ буурсан гэх тооцоолол гарчээ.
Европ дахь зэвсгийн импортын өсөлтийн цорын ганц шалтгаан нь Украин байхаа больсон байна. ОХУ-аас үзүүлж буй аюул занал болон Трампын Европын орнуудад үзүүлж буй шахалтаас болж НАТО-гийн гишүүн орнуудын зэвсгийн эрэлт нэмэгджээ. “SIPRI”-ийн тайланд дурдсанаар, НАТО-гийн Европ дахь 29 гишүүний зэвсгийн импорт 2021-2025 оны хооронд өмнөх таван жилтэй (2016-2021) харьцуулахад 143 хувиар өссөн байна.
Украин болон Беларусьтай хиллэдэг Польш НАТО-гийн Европ дахь гишүүд дундаас хамгийн том зэвсэг импортлогч болжээ. Тус улс Европын зэвсгийн нийт импортын 17 хувийг эзэлж байна. Энэ нь дэлхийн нийт зэвсгийн импортын 3.6 хувь юм. Польшийн зэвсгийн импорт 2021-2025 оны хооронд өмнөх таван жилтэй харьцуулахад 852 хувиар өссөн байна.
2025 оноос хойш зэвсгийн нийлүүлэлт буурсан ч АНУ Украинд зэвсэг нийлүүлэгч хамгийн чухал орон хэвээр байна. Харин хоёр дахь хамгийн чухал нийлүүлэгч нь Өмнөд Солонгос байсан юм. Герман Украинд их хэмжээгээр зэвсэг нийлүүлж эхэлснээр дэлхийн дөрөв дэх том зэвсэг экспортлогч болж, БНХАУ-ыг гүйцжээ.
Эх сурвалж: DW
]]> zulaa Wed, 11 Mar 2026 10:10:15 +0800 ОХУ Покровскийг бүрэн хяналтдаа авахаар байлдсаар байна http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2334 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2334
Украины арми даваа гарагт /2026.02.09/ мэдэгдэл хийхдээ ОХУ-ын зэвсэгт хүчин Покровскийг бүрэн хяналтдаа авахаар байлдсаар байна гэжээ. Донецк бүсийг бүхэлд нь хяналтдаа авах зорилготой тул Москвагийн хувьд Покровск нь ач холбогдол өндөр хот. Сүүлийн саруудад Украины арми 1,200 км урт фронтын шугам дээр ОХУ-ын давшилтыг зогсооход бэрхшээлтэй тулгарч байна. Гэхдээ ОХУ-ын арми маш удаан урагшилж байгаа юм. Үүнтэй зэрэгцэн АНУ Украиныг энхийн хэлэлцээнд хүр хэмээн шахаж байгаа билээ.
Киев дахь Украины Зэвсэгт хүчний ерөнхий штаб даваа гарагт мэдэгдэл хийхдээ Покровск хотын хойд хэсгийг цэргүүд нь хянасан хэвээр байгаа гэжээ. Мөн ойролцоох Мирноград хотыг хамгаалж байна хэмээсэн юм. Москва өнгөрсөн жил Покровскийг эзэлсэн гэж мэдэгдсэн ч Киев үүнийг нь үгүйсгэсэн. Хэрэв Покровск хот унавал 2024 оны эхээр Авдеевка хотыг оросууд эзэлснээс хойших хамгийн том ялалт болно. Одоогийн байдлаар ОХУ Украины газар нутгийн 20 орчим хувийг эзэлсэн байгаа. Үүний ихэнхийг дайны эхний жил эзэлсэн юм. Шинжээчдийн хэлж буйгаар ОХУ 2023 оны эхээс хойш Украины газар нутгийн 1.3 хувийг л нэмж хяналтдаа авчээ.
Эх сурвалж: Reuters
]]> zulaa Tue, 10 Feb 2026 13:46:30 +0800 Хонконгийн галын улмаас нас барсан хүний тоо 151 хүржээ http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2285 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2285
Өнгөрсөн долоо хоногт Хонконгийн Тай По дүүрэг дэх орон сууцны хороололд гал гарсан. Хонконгийн цагдаа нар даваа гарагт /2025.12.01/ гал гарсан хэрэгтэй холбогдуулан 13 хүн баривчилжээ. Галын улмаас нас барсан хүний тоо 151 хүрж, одоогийн байдлаар 40 хүн сураггүй хэвээр байгаа юм.
Хэргийг мөрдөх шалгах ажлыг хянаж буй албан тушаалтан Эрик Чан хэвлэлийн бага хурал хийхдээ засварын үед барилгыг ороосон байсан ногоон тор галд тэсвэртэй чанарын стандартад нийцээгүй байсан гэжээ. Ажлыг гүйцэтгэж байсан хүмүүс эдгээр чанар муутай материалыг хүрэхэд хэцүү газруудад байршуулж, байцаагчдаас нуусан гэж тэр хэлсэн юм. Мөн гүйцэтгэгч компанийн ашигласан хөөсөн дулаалга нь галд нөлөөлж, орон сууцны хороолол дахь галын дохиолол зөв ажиллахгүй байсан аж.
Засвар үйлчилгээний ажлын улмаас галын эрсдэл нэмэгдэж байна гэж осол гарахаас өмнө хэд хэдэн хүн анхааруулж байжээ. Үүний улмаас олны дургүйцэл их байгаа үед Бээжин БНХАУ-ын эсрэг аливаа жагсаалыг дарна гэж мэдэгдээд байгаа юм.
Эх сурвалж: Reuters
]]> zulaa Wed, 03 Dec 2025 13:13:46 +0800 18 каратын алтан суултуур 12 сая доллароор зарагджээ http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2279 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2279
НЬЮ-ЙОРК, 2025 оны арваннэгдүгээр сарын 19 /RIA Novosti/. Италийн алдартай зураач Маурицио Каттеланы бүтээл болох 18 каратын алтаар хийсэн 100 кг жинтэй жорлонгийн суултуурыг Sotheby’s ордонд болсон дуудлага худалдаагаар 12 сая гаруй ам.долларын үнэд хүргэн заржээ.

Sotheby's-ын цахим хуудсанд мэдээлснээр, уг суултуур 12 110 000 ам.доллароор зарагдсан байна. “Америка” хэмээн нэрлэсэн 101.2 кг жинтэй уг алтан суултуурыг шууд зориулалтаар нь ашиглах боломжтой ажээ.

Ийм хоёр ширхэг суултуур байсан бөгөөд нэг нь 2019 оны есдүгээр сард Уинстон Черчиллийн төрсөн ордноос хулгайд алдагдсан юм. Жорлонг ордонд байрлах үзэсгэлэнгийн хэсэгт байрлуулсан байжээ.

"New York Times" сонинд мэдээлснээр, дуудлага худалдаанд тавигдсан суултуурын эзэн нь Америкийн тэрбумтан Стивен Коэн аж.

М.Каттеланы алдартай инсталляц болох "хананд мөнгөлөг наалтаар тогтоосон гадил жимс" 2024 онд "Sotheby’s" ордны дуудлага худалдаагаар 6.2 сая ам.доллароор зарагдаж байв. 


Д.Жаргал
Эх сурвалж: "Монцамэ" агентлаг
]]> zulaa Wed, 19 Nov 2025 18:22:57 +0800 Нөхрийнхөө зөвшөөрөлгүй үр хөндүүлвэл эрүүгийн хариуцлага оногдуулахыг санал болгожээ http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2226 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2226
Нөхрийнхөө зөвшөөрөлгүйгээр үр хөндүүлсэн эмэгтэйчүүдэд эрүүгийн хэрэг үүсгэх хэрэгтэй гэж Оросын Үнэн Алдартны Сүмийн (РПЦ) төлөөлөгч, Москва мужийн Нахабиногийн Гэгээн Георгийн сүмийн хамба, тахилч Павел Островский мэдэгдлээ.

Тэрбээр “Sputnik” радиод өгсөн ярилцлагадаа, эрэгтэйчүүдэд үр хөндөлтийг хориглох санаачилга хангалтгүй бөгөөд ийм хязгаарлалыг “амархан тойрч гарч болдог, тэгээд ямар ч хариуцлага тооцдоггүй” гэж үзэж байгаагаа илэрхийлэв.

“Миний бодлоор ийм үйлдэлд эрүүгийн хариуцлага оноох ёстой. Жишээ нь, гэр бүлтэй амьдарч байгаа эмэгтэй нөхрөө хуурч, түүний эсрэг санаатайгаар үр хөндүүлсэн бол — энэ бол гэмт хэрэг,” гэж Островский хэлсэн байна. Тэрбээр зөвхөн нөхрийн зөвшөөрлөөр үр хөндүүлсэн тохиолдолд эмэгтэйг ял шийтгэлээс чөлөөлөх ёстой гэж үзэж буйгаа нэмж хэлжээ. “Хүүхэд бол эх, эцэг хоёрынх. Тиймээс шийдвэр ч хамтын байх ёстой” хэмээн тэр онцолжээ. Гэсэн ч тэрээр “үр хөндөлт бол ямар ч тохиолдолд хүүхдийн амийг тасалсан хэрэг” гэж сүмийн байр суурийг дахин тодотгов. Өмнө нь, Оросын Үнэн Алдартны Сүм аав нарын дуу хоолойг үр хөндөлтийн шийдвэр гаргах үйл явцад хуулиар баталгаажуулах санаачилга дэвшүүлсэн. Патриархын дэргэдэх Гэр бүл, эхийн болон хүүхдийн хамгааллын комиссын дарга иерей Фёдор Лукьяновын хэлснээр, “хүүхэд жирэмслэлтийн мөчөөс эхлэн Бурхны бэлэг бөгөөд түүний амийг хамгаалах үүрэг аав, ээж хоёрт адил ногддог” гэжээ.

“Эцэг зөвхөн санал өгөх эрхтэй байхаас гадна, төрөөгүй хүүхдийнхээ амийг хамгаалах Бурханы өмнөх ёс суртахууны хариуцлагатай,” хэмээн Лукьянов онцолсон байна.

Тэрбээр мөн эрэгтэйчүүд ийм тохиолдолд “эхнэрээ ухамсарлуулж, хүүхдийн амийг хамгаалахын тулд бүх боломжит арга хэмжээ авах ёстой” гэж үзжээ. Үндсэн хуулиар баталгаажсан эрэгтэй, эмэгтэй хүмүүсийн эрх тэгш байдал “төрөөгүй хүүхдийн амийг хамгаалах хариуцлагад ч тэгш үйлчлэх ёстой” хэмээн тэр нэмж хэлсэн байна. ОХУ-ын Эрүүл мэндийн яамны мэдээлснээр, 2024 онд улс орон даяар 338,367 үр хөндөлт хийгдсэн нь өмнөх оныхоос 24,000 орчмоор бага үзүүлэлт юм. Үүнтэй зэрэгцэн жирэмслэлтийг үргэлжлүүлэх шийдвэр гаргасан эмэгтэйчүүдийн тоо 25 хувиар өссөн гэж сайд Михаил Мурашко мэдээлжээ. Гэсэн хэдий ч төрөлтийн түвшин буурах хандлага үргэлжилсээр байна. “Росстат”-ын мэдээлснээр, 2024 онд ОХУ-д 1.22 сая хүүхэд мэндэлсэн нь 1999 оноос хойших хамгийн бага үзүүлэлт болжээ. 2025 оны эхний гурван сард төрөлт 4 хувиар буурсан бөгөөд демографийн шинжээч Алексей Ракша үүнийг “XVIII–XIX зууны зааг үеэс хойших муу рекорд” гэж тодорхойлсон байна.

2025 оны тавдугаар сарын байдлаар нэг эмэгтэйд ногдох дундаж төрөлтийн коэффициент 1.376 болж, 2006 оноос хойших хамгийн доод түвшинд хүрчээ. (2015 онд — 1.76, 2021 онд — 1.47 байв.) Төрөлтийн бууралт Крымийг нэгтгэсний дараа эхэлж, сүүлийн арван жилд 22 хувиар унасан байна.

Нэмж хэлэхэд, “Росстат” 2025 оны долдугаар сараас эхлэн төрөлт, нас баралт, хүн амын өсөлт, гэрлэлт, салалт болон шилжилт хөдөлгөөний талаарх дэлгэрэнгүй мэдээллээ олон нийтэд нээлттэй хэлбэрээр нийтлэхээ зогсоожээ.


Х.Цэцэнноров
Эх сурвалж: moscowtimes.ru
]]> zulaa Tue, 21 Oct 2025 18:32:39 +0800 Японы шинэ ерөнхий сайдыг энэ сарын дунд үед сонгох төлөвтэй байна http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2216 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2216
Японы парламентын дээд болон доод танхим аравдугаар сарын дунд үед тус улсын шинэ ерөнхий сайдыг сонгох санал хураалт явуулах төлөвтэй байна.
Өнгөрсөн бямба гарагт Японы эрх баригч Либерал Ардчилсан нам консерватив үзэлт Санаэ Такаичийг шинэ даргаараа сонгосон нь түүнд тус улсын анхны эмэгтэй Ерөнхий сайд болох замыг нээж өгсөн юм. ЛАН-ын тэргүүлдэг эвсэл өнгөрсөн онд болсон парламентын сонгуулиар дээд болон доод танхимд олонхын суудлаа алдсан боловч ихээхэн нөлөө бүхий доод танхимд ЛАН хамгийн том бүлэгтэй хэвээр байна.
Тогтсон ёсоор ерөнхий сайдыг сонгох санал хураалт эхлээд доод танхимд, дараа нь дээд танхимд болдог аж. Хууль тогтоогчид танхимаас ерөнхий сайдын албан тушаалд хүмүүсийн нэрийг дэвшүүлэх боломжтой байдаг. Уламжлалт ёсоор сөрөг хүчний намуудын дарга нарыг нэр дэвшүүлдэг ажээ. Ердийн олонхын санал авсан нэр дэвшигчийг дэмжигдсэнд тооцно. Парламентын танхимуудын санал зөрөлдсөн тохиолдолд доод танхимын санал давамгайлдаг. Ерөнхий сайдаар сонгогдсон тохиолдолд Санаэ Такаичи засгийн газрын танхимынхаа гишүүдийг сонгож авна. Үүний дараа шинэ сайд нар эзэн хаанд бараалхаж, шинэ засгийн газар албан ёсоор бүрдэнэ.
]]> zulaa Wed, 08 Oct 2025 10:56:41 +0800 Хятадын өсөн нэмэгдэж буй цөмийн зэвсгийн нөөц АНУ-ыг сандаргаж байна http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2194 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2194

АНУ-ын цэрэг болон зэвсгийн хяналтын мэргэжилтнүүдийн үзэж байгаагаар Хятад улс уламжлалт цэргийн хүчин чадлаа эрчимтэй нэмэгдүүлэхийн зэрэгцээ цөмийн хүчний хэмжээ болон чадавхаа эрчимтэй, тасралтгүй нэмэгдүүлж байгаа аж.
АНУ-ын Стратегийн командлалын захирагч, генерал Энтони Коттон өнгөрөгч гуравдугаар сард Конгресст мэдэгдэхдээ, Хятадын удирдагч Ши Жиньпиний “2027 он гэхэд Тайванийг хүчээр авахад бэлэн байх” гэсэн чиглэл нь газар, агаар, тэнгисээс харвах боломжтой цөмийн зэвсгийн нөөцийн хуримтлалыг нэмэгдүүлэхэд хүргэж байгааг онцолсон.
2023 оны үндэсний батлан хамгаалах бодлогын баримт бичигтээ Хятад улс аливаа нөхцөлд цөмийн зэвсгийг түрүүлж ашиглахгүй гэсэн удаан хугацааны амлалтаа дахин нотолсон. Түүнчлэн энэхүү “түрүүлж ашиглахгүй” гэсэн бодлогодоо цөмийн зэвсэггүй улсад хэзээ ч цөмийн зэвсэг хэрэглэхгүй, сүрдүүлэхгүй гэсэн амлалт багтдаг.
Сэтгүүлчдийн асуултад Бээжингийн Батлан хамгаалах яам "Цөмийн дайнд хожигч байхгүй, ийм дайн хэзээ ч өрнөж болохгүй” гэж хариулав. Тэд Хятад улс “өөрийгөө хамгаалах цөмийн стратеги баримталдаг, түрүүлж хэрэглэхгүй” гэсэн бодлогыг чанд сахидаг гэж мэдэгджээ.
АНУ-ын Батлан хамгаалах яам өнгөрсөн жил гаргасан жил бүрийн тайландаа, Хятад улс олон нийтэд ийм ил тод байр суурьтай байсан ч бодит стратегид нь өөрийн цөмийн хүч, командлалын системд аюул учруулахуйц уламжлалт дайралтын үед түрүүлж ашиглах хувилбар багтсан байх магадлалтай гэжээ. Мөн Тайваньд уламжлалт цэргийн хүчээр ялагдал хүлээх нь Коммунист дэглэмийн оршин тогтнолд ноцтой аюул учруулах үед цөмийн зэвсгийг түрүүлж хэрэглэж магадгүй гэж Пентагон тайландаа дурдсан юм.
Хятадын Батлан хамгаалах яам “олон улсын хамтын нийгэмлэгийг санаатайгаар төөрөгдүүлж, Хятадыг гутаан доромжлох зорилгоор ‘Хятадын цөмийн аюул’-ыг дэвэргэх оролдлогын эсрэг байна” гэж мэдэгдэв.
Чикагод төвтэй ашгийн бус Bulletin of the Atomic Scientists байгууллагын мэдээлснээр, Хятад улс цөмийн зэвсгийн нөөцөө хамгийн хурдтай өргөжүүлж, орчин үеийн болгож буй бөгөөд ойролцоогоор 600 цөмийн цэнэгт хошуу хуримтлуулаад байна. Мөн тус байгууллага Хятад улс ойролцоогоор 350 шинэ пуужингийн шахт болон замын хөдөлгөөнт хөөргөгчдийн хэд хэдэн шинэ бааз барьж байгаа гэж мэдээлжээ. Хятадын Ардын чөлөөлөх армид нийт 712 газар суурилуулсан пуужингийн хөөргөгч байгаагаас бүгд нь цөмийн зэвсэгт зориулагдаагүй юм. Тэдгээрийн 462 нь АНУ-ын эх газарт хүрэх чадвартай пуужингаар тоноглогдож болох аж. 
Пентагоны тооцоогоор, 2030 он гэхэд Хятад улс 1,000 гаруй ажиллагааны цөмийн цэнэгт хошуутай болох бөгөөд бага хүчин чадлын нарийн цохилтын пуужингаас эхлээд олон мегатон хүчин чадалтай тив дамнасан баллистик пуужин бүхий хүчирхэг цөмийн хүчин бүрдүүлэхээр зорьж байна.
facebook
]]> zulaa Wed, 20 Aug 2025 14:39:16 +0800 Вьетнам: Аяллын завь хөмөрч, 37 хүн нас баржээ http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2182 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2182
Вьетнамд Бямба гаригийн орой (2025.07.19) гэнэтийн хүчтэй аадар бороо орсны улмаас жуулчдыг тээвэрлэж явсан завь хөмөрч, наад зах 37 хүн нас барсан байна. Орон нутгийн "VNExpress" сонин мэдээлснээр, аяллын "Wonder Sea" завинд нийт 48 зорчигч, багийн таван гишүүн зорчиж байсан бөгөөд тэд бүгд вьетнамчууд байжээ. Тухайн аяллын завь жуулчдын хамгийн их очих дуртай Ха Лонг буланг зорьж байв. Гэсэн хэдий ч бороо хэтэрхий хүчтэй байсан бөгөөд аврагчид дөнгөж 11 хүнийг эсэн мэнд аварсан байна. Харин нас барсан хохирогчдын цогцсыг завь хөмөрсөн газрын ойролцоо олж, гаргаж авсан гэж тус сонинд мэдээлсэн байна. Одоогийн байдлаар таван хүн ор сураггүй алга болжээ.
Амьд гарсан хүмүүсийн дунд 14 настай хүү байсан. Тэрбээр хөмөрсөн завины их биед байсан бөгөөд осол болсноос дөрвөн цагийн дараа аврагдсан байна. Сонины мэдээлснээр, жуулчны завийг Ням гаригийн үүрээр эрэг рүү татсан бөгөөд дотроос нь багийн гурван гишүүний цогцос олдсон байна. Зорчигчдын ихэнх нь Ханой хотоос ирсэн дотоодын жуулчид, тэр дундаа 20 орчим хүүхэд байсныг тус сонинд тэмдэглэсэн байв.
Үндэсний цаг уурын урьдчилсан мэдээгээр, халуун орны шуурга Вьетнамын бүс рүү шилжиж байгаа тул гэнэтийн хүчтэй салхилах нь нэмэгдэж байна. Түүнчлэн Вифа шуурга ирэх долоо хоногт Вьетнамын хойд бүс нутаг, тэр дундаа Ха Лонг булангийн эргийг дайрах төлөвтэй байгаа аж. Тиймээс дотоод, гадаадын жуулчдыг ирэх долоо хоногт тус булан руу аялахгүй байхыг уриалсан байна.
ЭХ СУРВАЛЖ: CGTN
]]> zulaa Tue, 22 Jul 2025 10:50:43 +0800 Газын зурваст 60 хоног гал зогсоохыг Израилын тал зөвшөөрсөн гэж мэдэгдэв http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2176 http://tuv.nutag.mn/index.php?newsid=2176
ВАШИНГТОН, 2025 оны долоодугаар сарын 2 /BBC/. Израилын тал АНУ-ын төлөөлөгчидтэй уулзах үеэрээ Газын зурваст хоёр сарын хугацаанд гал зогсоох нөхцөлүүдийг зөвшөөрсөн гэж АНУ-ын Ерөнхийлөгч Д.Трамп мэдэгджээ. 
"Өнөөдөр миний төлөөлөгчид израилчуудтай Газын зурвасын асуудлаар үр дүнтэй уулзалт хийлээ. Израилын тал 60 хоног гал зогсоох нөхцөлүүдийг зөвшөөрсөн. Энэ хугацаанд бид дайныг зогсоохын тулд бүх талтай хамтран ажиллах болно" гэж тэрбээр "Truth Social" нийгмийн сүлжээнд бичээд гал зогсоох нөхцөлүүдийг тодорхой дурдаагүй байна.



Америкийн удирдагчийн хэлснээр, "энх тайван тогтоохын төлөө маш шаргуу ажилласан" Катар, Египетийн төлөөлөгчид одоо ХАМАС бүлэглэлийнхэнд эцсийн саналыг танилцуулах ажээ. 


“Ойрх Дорнодын сайн сайхны төлөө ХАМАС энэ тохиролцоог хүлээж авна гэж би найдаж байна. Учир нь тохиролцохгүй байснаар байдал улам л дордох болно” гэж Д.Трамп нэмж дурдсан байна. 
Израилын стратегийн төлөвлөлтийн сайд Рон Дермер Газын зурвас болон Ираны нөхцөл байдлыг, мөн Израилын Ерөнхий сайд Биньямин Нетаньяхугийн АНУ-д хийх айлчлалыг хэлэлцэхээр Вашингтонд хүрэлцэн ирсэн тухай Америкийн хэвлэлүүд өмнө нь мэдээлжээ. 



Израил ба ХАМАС-ын хооронд гал зогсоох эхний тохиролцоо нэгдүгээр сарын 19-нөөс хэрэгжиж эхэлсэн боловч гурван үе шаттайгаар хэрэгжүүлэхээр төлөвлөж байсан уг тохиролцооны эхний шат нь л хэрэгжсэн юм. 
Хоёр дахь үе шатанд бүрмөсөн гал зогсоох, Газын зурваст амьд үлдсэн барьцаалагдсан хүмүүсийг Израилын шоронд хоригдож буй палестинчуудаар солилцох, мөн Израилын цэргүүдийг Газын зурвасаас бүрэн гаргахаар тусгасан байв.

  

Гуравдугаар сард Израилын цэргүүд Газын зурваст дахин хүчтэй довтолгоо эхлүүлжээ. Б.Нетаньяхугийн ажлын албанаас мэдээлэхдээ, ХАМАС барьцаалагдсан хүмүүсийг суллах, АНУ болон зуучлагчдын саналуудыг хүлээн авахаас татгалзсан тул цохилтоо үргэлжлүүлэх шийдвэр гаргасан гэжээ.
ХАМАС бүлэглэл 60 хоног гал зогсоох саналд тавдугаар сарын сүүлчээр хариу өгсөн боловч тус бүлэглэлийн тавьсан нөхцөлүүдийг АНУ, Израилын тал зөвшөөрөөгүй байна. 

Д.Жаргал

Эх сурвалж: "Монцамэ" агентлаг
]]> zulaa Wed, 02 Jul 2025 13:06:19 +0800